İçindekiler
ISO 22000 Onaysız Satın Alma Planı, tedarikçi değerlendirme sürecinin uygulanamadığı perakende, tek seferlik veya alternatifsiz alımların listelendiği planlama dokümanıdır. Bu yazıda planın amacını, kapsadığı alım türlerini ve ISO 22000 denetiminde değerlendirmesiz alımların neden yine de kayıt altına alınması gerektiğini ele alıyoruz.
ISO 22000 Onaysız Satın Alma Planının Amacı Nedir?
Bu plan, Satın Alma ve Tedarik Prosedürü kapsamında tedarikçi değerlendirmesi mümkün olmayan alımların da kayıt altında tutulmasını sağlar. Her alımda tam bir tedarikçi değerlendirme süreci yürütmek pratikte mümkün değildir; örneğin bir yapı marketten tek seferlik alınan bir malzeme için aylar süren bir değerlendirme süreci anlamsızdır. Ancak bu pratik gerekçe, alımın hiç kayıt altına alınmaması anlamına gelmez.
Plana Hangi Alımlar Girer?
- Perakende alım yapılan ürünler
- Tek veya iki tedarikçili, alternatifi olmayan ürünler
- Mecburi hizmetler (ör. resmi kurum ödemeleri)
- Yapı marketlerden yapılan alımlar
- Tek seferlik satın alma ihtiyaçları
“Alternatifi olmayan ürünler” kategorisi özellikle dikkat çekicidir; bazı tedarikçiler (örneğin tek bir bölgesel üretici) değerlendirme kriterlerini karşılamasa bile başka seçenek olmadığından çalışılmaya devam edilebilir, ancak bu durumun en azından bu planda şeffaf şekilde belgelenmesi beklenir.
Uygulama Süreci ve Denetimde Ne Değerlendirilir?
Onaysız alımlar bizzat bölüm sorumlusu tarafından veya Satın Alma Sorumlusu aracılığıyla gerçekleştirilir ve tedarikçi seçme/değerlendirme sürecine tabi tutulmaz. Denetçiler genellikle bu plana giren alımların gerçekten değerlendirme yapılamayacak nitelikte olup olmadığını, yani planın değerlendirmeden kaçmak için bir kaçış yolu olarak kötüye kullanılmadığını sorgular. Bu plan, ISO 22000 belgesi denetimlerinde her türlü satın almanın (değerlendirmeye tabi olsun olmasın) kayıt altına alındığının kanıtıdır.