İçindekiler
ISO 22000 Organizasyon Şeması, kuruluştaki tüm pozisyonları ve raporlama ilişkilerini genel müdürden üretim personeline kadar hiyerarşik olarak gösteren şemadır. Bu yazıda şemanın amacını, hiyerarşik yapısını ve ISO 22000 denetiminde “isimli” ve “isimsiz” şema versiyonları arasındaki pratik farkı ele alıyoruz.
ISO 22000 Organizasyon Şemasının Amacı Nedir?
Bu şema, Liderlik Prosedürü kapsamında kurumsal görev, sorumluluk ve yetkilerin kuruluştaki tüm iş pozisyonlarını gösterecek şekilde görsel olarak ortaya konmasını sağlar. Bir gıda işletmesinde üretimden gıda güvenliği ekibine, idari işlerden acil durum ekibine kadar birçok farklı sorumluluk alanı iç içe geçtiğinden, bu şema kimin kime raporladığını ve hangi pozisyonun hangi alt birimi yönettiğini tek bakışta netleştirir.
Şemada Hangi Hiyerarşi Yer Alır?
Şemanın en üstünde Genel Müdür yer alır. Genel Müdüre doğrudan bağlı olarak Pazarlama&Satış, Mali İşler Sorumlusu ve GGYS Temsilcisi bulunur. Bir alt kademede İnsan Kaynakları Sorumlusu, Üretim Sorumlusu, İdari İşler Sorumlusu ve Kalite Kontrol Sorumlusu yer alır. Üretim Sorumlusuna bağlı olarak Üretim Şefi ve Üretim Personeli; İdari İşler Sorumlusuna bağlı olarak Ulaştırma Personeli, Depo Sorumlusu ve Temizlik Görevlisi; Kalite Kontrol Sorumlusuna bağlı olarak Gıda Güvenliği Ekibi (Ekip Lideri ve Ekip Üyeleri) ile Acil Durum Ekibi (Ekip Lideri ve Ekip Üyeleri) konumlanır.
Gıda Güvenliği Ekibinin Kalite Kontrol Sorumlusuna bağlı, ama GGYS Temsilcisinin doğrudan Genel Müdüre bağlı olması dikkat çekicidir; bu ayrım, günlük operasyonel kalite kontrolü ile GGYS’nin stratejik temsilinin farklı seviyelerde ama birbirini tamamlayacak şekilde konumlandırıldığını gösterir.
“İsimli” ve “İsimsiz” Versiyonlar Nedir ve Denetimde Ne Aranır?
Şema, kuruluşta hem “isimli” (personel adı-soyadı belirtilmiş) hem “isimsiz” (yalnızca görev tanımı doküman numarası belirtilmiş) versiyonlarda hazırlanabilir; isimsiz versiyon personel değişikliklerinde şemanın revize edilmesini gerektirmeden güncel kalmasını sağlar. Bu pratik çözüm, sık personel değişikliği yaşanan gıda sektöründe doküman kontrol yükünü önemli ölçüde azaltır; yalnızca pozisyon değiştiğinde (örneğin yeni bir sorumluluk alanı eklendiğinde) şemanın revize edilmesi yeterli olur. Organizasyon şemasında yer alan her pozisyon için ayrı bir görev tanımı dokümanı oluşturulur ve ilgili personele tebliğ edilir. Denetçiler bu şemayı incelerken genellikle şemadaki pozisyonların sahadaki fiili personel yapısıyla örtüşüp örtüşmediğini sorgular. Bu şema, ISO 22000 belgesi denetimlerinde kurumsal görev ve sorumlulukların net şekilde tanımlandığının kanıtıdır.