İçindekiler
ISO 14001 Yasal Şartlar ve Uygunluk Yükümlülükleri Prosedürü, çevre ile etkileşen faaliyetlere ilişkin kanuni ve diğer şartların hangi yöntemle tespit edilip takip edildiğini tanımlayan prosedürdür. Aşağıda örnek bir prosedürü ve mevzuat takibinin neden “bir kerelik” değil sürekli bir faaliyet olması gerektiğini bulabilirsiniz.
Prosedürün Amacı
Bu prosedürün amacı, kuruluş bünyesinde çevre ile etkileşen faaliyetlere ilişkin tabi olunan kanuni ve diğer şartların hangi yöntemle tespit edildiğine ilişkin uygulamaları, yetki ve sorumlulukları belirlemektir. Uygulanmasından genellikle Çevre Yönetim Temsilcisi sorumludur. Kanuni şartlar, ilgili bakanlık mevzuatı ile iş sağlığı ve güvenliği düzenlemeleri tarafından belirlenmiş şartları kapsar.
Takip Yönteminin İşleyişi
Kanuni ve diğer şartların belirlenmesi faaliyeti Çevre Yönetim Temsilcisi tarafından yürütülür ve mevzuat/yönetmelikler Yasal Şartlar Takip Listesi ile sürekli izlenir. Mevzuatta değişiklik veya yeni bir düzenleme çıkma olasılığı nedeniyle Resmi Gazete ve ilgili kurum web siteleri genellikle aylık periyotta taranır; değişen kısımlar tespit edilip liste güncellenir. Temsilci, işletmenin yasal şartlarla uyumlu yürütülmesinden sorumludur ve bu amaçla yıllık eğitim planına mevzuat konusunu da dahil ederek personelin bilinçlenmesini ve yüksek cezai işlemlerin önlenmesini sağlar.
Denetimde Nasıl Değerlendirilir
- Mevzuat taramasının fiilen (belirtilen periyotta) yapılıp yapılmadığı
- Yakın zamanda yürürlüğe giren bir mevzuatın listeye işlenip işlenmediği
- Personelin mevzuat farkındalığı eğitimlerinin gerçekten verilip verilmediği
Sık Yapılan Hatalar
En sık görülen hata, mevzuat taramasının “aylık” olarak tanımlanmasına rağmen fiilen çok daha seyrek yapılmasıdır. Bir diğer sorun, yeni bir mevzuat tespit edildiğinde bunun sadece listeye eklenip hiçbir operasyonel değişikliğe (eğitim, prosedür güncellemesi) yol açmamasıdır.
Diğer Dokümanlarla İlişkisi
Bu prosedür; Yasal Şartlar Takip Listesi, İhtiyaç ve Beklenti Analiz Formu ve Eğitim Planı ile doğrudan bağlantılıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Mevzuat takibi kimin sorumluluğundadır?
Genellikle Çevre Yönetim Temsilcisi sorumludur, ancak büyük kuruluşlarda hukuk/uyum departmanıyla paylaşılabilir.
Yasal uyumsuzluk tespit edilirse ne olur?
Durum derhal düzeltici faaliyet sürecine aktarılmalı ve gerekirse ilgili resmi kuruma bildirim yapılmalıdır.
Bu prosedür sektöre özgü mevzuatı da kapsar mı?
Evet, kuruluşun faaliyet gösterdiği spesifik sektöre (gıda, kimya, tekstil gibi) özgü düzenlemeler de mutlaka dahil edilmelidir.
Mevzuat eğitimleri ne sıklıkla verilmelidir?
Yılda en az bir kez, ayrıca önemli bir mevzuat değişikliği olduğunda ek olarak verilmesi önerilir.
Bu prosedür ISO 9001 yasal şartlar maddesiyle aynı mıdır?
Kavramsal olarak benzerdir; entegre sistemlerde genellikle tek bir prosedür her iki standardın yasal uyum şartını kapsayacak şekilde hazırlanır.