İçindekiler
Bağlam Risk Fırsat Etki Değerlendirme Planı, Risk Fırsat Analiz Prosedürü ve Değerlendirme Talimatı’nda tanımlanan yöntemin uygulandığı canlı kayıt dokümanıdır — kuruluşun tüm süreçlerinde tespit edilen risklerin, puanlarının ve aksiyon planlarının tek bir tabloda toplandığı ana çalışma dosyasıdır. Bu rehberde altı farklı süreçten örnek doldurulmuş satırları ve denetimde bu planın neden en yoğun incelenen doküman olduğunu bulacaksınız.
Bu Planın Amacı
Bu plan, her süreçte tespit edilen riski; kaynağı, iç/dış husus sınıfı, olasılık-şiddet puanı, mevcut durumu, hedefi ve aksiyon planıyla birlikte tek bir kayda dönüştürür. Denetimde en çok incelenen dokümanlardan biridir, çünkü risk yönetiminin gerçekten uygulandığının somut kanıtını taşır.
Örnek Doldurulmuş Satırlar
Aşağıda, farklı süreçlere ait örnek (anonimleştirilmiş) risk kayıtları yer almaktadır:
| Süreç | Risk Tanımı | Puan / Sınıf | Aksiyon |
|---|---|---|---|
| Satın Alma | Kritik bir tedarikçinin faaliyetini durdurması | 25 / Kabul Edilemez | Alternatif tedarikçilerle çalışmak, tedarikçi çeşitliliğini artırmak |
| Sevkiyat | Ürün iadesi | 8 / Kabul Edilebilir | Sevkiyat öncesi müşteri onayının mutlaka alınması |
| İnsan Kaynakları | Kritik pozisyonlarda işten ayrılma | 8 / Kabul Edilebilir | Çalışma koşullarının iyileştirilmesi, yedekleme planı |
| Üretim | Ambalaj hatası nedeniyle uygunsuz ürün | 12 / Orta | Kalite kontrol sıklığının artırılması, düzeltici faaliyet başlatılması |
| Atık Yönetimi | Yasal atık mevzuatına uyumsuzluk | 10 / Kabul Edilebilir | Lisanslı geri dönüşüm firmalarıyla sözleşme takibi |
| Bakım Onarım | Beklenmedik makine arızası | 8 / Kabul Edilebilir | Periyodik bakım planına sıkı uyum, alternatif teknik servis anlaşması |
Kolonlar Neyi İfade Eder?
Her satırda süreç, ilgili taraf, riskin iç/dış husus kaynağı, sınıfı (risk/tehdit/fırsat), olasılık ve şiddet puanları, bu ikisinin çarpımından elde edilen risk puanı, mevcut durum açıklaması, hedef, aksiyon planı, sorumlu ve ilgili kayıtlar yer alır. Bu yapı, Bağlam Risk ve Fırsat Değerlendirme Talimatı’nda tanımlanan mantığın birebir uygulamasıdır.
Bu Plan Diğer Risk Dokümanlarından Nasıl Farklıdır?
Risk Fırsat Analiz Prosedürü genel çerçeveyi, Değerlendirme Talimatı ise tek bir kaydın nasıl doldurulacağını anlatır; bu plan ise tüm bu kayıtların bir araya geldiği, kuruluşun risk haritasını gösteren canlı ana dosyadır. Bir nevi, prosedür ve talimatın “toplamda ortaya çıkan sonucu”dur.
Denetimde Bu Plan Neden En Çok İncelenen Doküman?
Denetçiler için bu plan, kuruluşun risk yönetimini gerçekten yapıp yapmadığının en hızlı göstergesidir. İncelemede şunlara bakılır: puanların tutarlı hesaplanıp hesaplanmadığı, aksiyonların gerçekten uygulanıp uygulanmadığı, yüksek puanlı risklerin (20 ve üzeri) önceliklendirilip önceliklendirilmediği. Kabul Edilemez bandındaki bir riskin aylarca aksiyonsuz kalması, ciddi bir bulgu konusudur.
Sık Yapılan Hatalar
- Planı bir kez oluşturup süreçlerdeki değişikliklere rağmen güncellememek.
- Yüksek puanlı riskleri düşük puanlılarla aynı öncelikte ele almak.
- Aksiyon planı yazıp sonucunu hiç takip etmemek, yeniden puanlama yapmamak.
- Her süreçten eşit sayıda risk beklemek (bazı süreçler doğal olarak daha risklidir).
- Planı sadece kalite departmanının doldurması, diğer süreç liderlerinin katkı vermemesi.
Diğer Dokümanlarla İlişkisi
Bu plan, Risk Fırsat Analiz Prosedürü, Bağlam Risk ve Fırsat Değerlendirme Talimatı ve Risk Fırsat Analiz Toplantı Karar Formu ile birlikte kullanılır; sonuçları Yönetimin Gözden Geçirmesi’ne girdi sağlar.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu plan kaç satır içermeli?
Standart bir sayı şartı yoktur; küçük bir işletmede 15-20 satır yeterli olabilirken, çok süreçli organizasyonlarda 50’nin üzerine çıkabilir.
Kabul Edilemez bandındaki bir risk için ne kadar sürede aksiyon alınmalı?
Standart bir süre belirtmez, ancak bu bandın adından da anlaşılacağı gibi acil ve öncelikli müdahale beklenir; genellikle günler-haftalar içinde aksiyon başlatılması önerilir.
Plan Excel’de mi tutulmalı?
Zorunlu değildir, ancak çok satırlı ve filtrelenebilir olması gerektiğinden çoğu işletme Excel veya benzeri tablo yazılımlarını tercih eder.
Her risk için mutlaka bir aksiyon mu yazılmalı?
Düşük bantlardaki riskler için aksiyon zorunlu olmayabilir, sadece izleme yeterli olabilir; orta ve üzeri bantlar için aksiyon beklenir.
Bu plan ile YGG arasındaki bağlantı nedir?
Plan, YGG toplantısının standart bir girdisidir; üst yönetim bu tablo üzerinden kuruluşun genel risk profilini değerlendirir ve kaynak tahsisi kararları alır.
Risk haritanızı oluşturmak, aksiyon takibinizi denetime hazır hale getirmek veya ISO 9001 belgelendirme sürecinizin tamamında yanınızda olmak için Nobel Belgelendirme olarak buradayız.
