İçindekiler
ISO 45001 Kuruluşun Bağlamı Prosedürü, iş sağlığı ve güvenliği yönetim sisteminin (İSG) istenen sonuçlara ulaşma kabiliyetini etkileyen iç ve dış hususların SWOT yöntemiyle, ilgili tarafların ihtiyaç ve beklentilerinin ise ayrı bir analiz formuyla sistematik olarak değerlendirildiği temel prosedürdür. Bu yazıda prosedürün amacını, bağlam analizi yöntemini ve ISO 45001 denetiminde İSG kapsamının neden somut tanımlanması gerektiğini ele alıyoruz.
Prosedürün Amacı, Kapsamı ve Sorumluluğu
Bu prosedürün amacı, kuruluşun amacıyla ilgili ve İSG yönetim sisteminin istenen sonuçlarına ulaşma kabiliyetini olumsuz etkileyebilecek iç ve dış hususları belirlemek; iş sağlığı ve güvenliğine yönelik yasal ve düzenleyici gereklilikleri karşılayan hizmetler sunma becerisi için ilgili tarafları ve gerekliliklerini tespit etmek; İSG kapsamını ve sistemi oluşturan prosesleri tanımlamaktır. Prosedür kuruluşun tüm operasyonel faaliyet ve proseslerini kapsar; uygulanmasından başta Üst Yönetim olmak üzere İSG, pazarlama-satış, operasyonel faaliyet ve bölüm yetkilileri sorumludur.
İç ve Dış Bağlam ile İlgili Tarafların Analizi
Bağlam ve ilgili taraf analizleri SWOT metoduyla ele alınır; yılda bir kez YGG toplantısında sorumlularla birlikte yapılır ve elde edilen veriler risk-fırsat değerlendirme, düzeltici/iyileştirici faaliyetler, değişiklik yönetimi, hedefler-planlama ve İSG güncellemelerine girdi sağlar. Analiz edilecek dış bağlam maddeleri yasal şartlar, teknoloji, ekonomi, iş güvenliği ve rekabettir; iç bağlam maddeleri ise makine-ekipman, altyapı, çalışma ortamı, yazılımlar, ölçüm cihazları, personel yetkinliği ve kaynak yeterliliğidir. İlgili tarafların ihtiyaç ve beklentileri İhtiyaç ve Beklenti Analiz Formuyla değerlendirilir; ilgili taraflar arasında üst yönetim, çalışanlar, müşteriler, tedarikçiler, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, il/ilçe belediyesi, valilik, komşu kuruluşlar, medya, finansal kuruluşlar ve rakipler yer alır.
İSG Kapsamının Belirlenmesi
İSG kapsamı; kuruluş bilgileri (adres, telefon, e-posta, web sitesi), detaylı kuruluş tanıtımı ve üretim/hizmet listesiyle birlikte tanımlanır. Kuruluş, ISO 45001:2018 standardının gerekliliklerine uygun olarak proses etkileşim şemasında gösterilen prosesler vasıtasıyla İSG yönetim sistemini uygulamakta, sürdürmekte, güncellemekte ve sürekli iyileştirmektedir. Bu prosedür, ISO 45001 belgesi denetimlerinde kuruluşun bağlamının ve ilgili taraf gerekliliklerinin sistematik olarak belirlendiğinin kanıtıdır.