İstanbul ISO 15504 Belgesi: Nasıl Alınır?

İstanbul ISO 15504 belgesi, yazılım geliştiren bir şirketin süreçlerinin yetkin değerlendiriciler tarafından gerçek proje kanıtları üzerinden incelenmesi ve yetenek seviyesinin belirlenmesiyle alınır.

SPICE olarak da bilinen bu standart İstanbul’da iki nedenle gündeme gelir: kamu kurumlarına ve belediyelere yazılım satan şirketlerin ihale yeterlik şartları ve finans, telekom, sigorta gibi düzenlemeye tabi sektörlerdeki kurumsal müşterilerin tedarikçi değerlendirmeleri.

Bu yazıda İstanbul’daki yazılım şirketleri için belgenin ne işe yaradığını, hangi süreçlerin değerlendirildiğini ve sürecin nasıl işlediğini anlatıyoruz.

ISO 15504 Belgesi İstanbul’daki Yazılım Şirketlerine Ne Kazandırır?

ISO/IEC 15504, yazılım süreçlerinin ne kadar olgun yürütüldüğünü 0 ile 5 arasında bir seviye ile ifade eden uluslararası bir standart serisidir. Bir yönetim sistemi belgesinden farklı olarak “sistem var mı” sorusuna değil, “süreç ne kadar iyi yönetiliyor” sorusuna cevap verir.

Uluslararası düzeyde ISO/IEC 33000 ailesiyle güncellenmiş olmakla birlikte, Türkiye’de şartnamelerde ve belgelendirmede ISO 15504 adı kullanılmaya devam etmektedir.

İstanbul’daki şirketler için belgenin sağladığı faydalar şunlardır:

İhale yeterliği: Kamu yazılım alımlarında belirli bir seviye yeterlik şartı olarak istenir.
Kurumsal satışta güven: Banka, sigorta ve telekom şirketleri tedarikçi seçiminde süreç olgunluğu kanıtı arar.
Teslimat öngörülebilirliği: Planlama, gereksinim ve değişiklik yönetimi disiplin kazandığında takvim ve bütçe sapmaları azalır.
Ekip büyümesine hazırlık: Hızlı büyüyen şirketlerde süreçlerin kişilere değil tanımlara dayanması, yeni katılanların uyumunu kolaylaştırır.
Yurt dışı müşteriler: Otomotiv yazılımı geliştiren şirketlerde aynı temele dayanan sektöre özgü model, Avrupalı üreticilerin tedarikçi koşulları arasındadır.

Hizmetin genel çerçevesi ISO 15504 SPICE belgesi sayfamızda yer alır.

ISO 15504 Değerlendirmesinde Hangi Süreçlere Bakılır?

Değerlendirme kapsamına alınacak süreçler, yazılım yaşam döngüsü standardı ISO/IEC 12207’deki süreçlerden seçilir. Kapsam, şartnamenin ya da müşterinin talebine göre belirlenir. En sık değerlendirilen süreç grupları şunlardır:

Süreç Grubu	Örnek Süreçler	Değerlendiricinin Aradığı Kanıt
Mühendislik	Gereksinim analizi, mimari tasarım, kodlama, bütünleştirme, test	Gereksinim dokümanı, tasarım kararları, test senaryoları ve sonuçları, izlenebilirlik
Yönetim	Proje yönetimi, risk yönetimi, ölçme	Proje planı, ilerleme raporları, risk kaydı, sapma aksiyonları
Destek	Konfigürasyon yönetimi, kalite güvence, doğrulama, problem çözümleme, değişiklik yönetimi	Sürüm kayıtları, gözden geçirme tutanakları, hata takip kayıtları, değişiklik talepleri
Tedarik ve edinme	Müşteriyle sözleşme, alt yüklenici yönetimi	Sözleşme gözden geçirme, kabul kayıtları
Kuruluş	Süreç tanımlama, süreç iyileştirme, eğitim	Standart süreç tanımları, uyarlama kuralları, eğitim kayıtları (seviye 3 için)

ISO 15504 Seviye 2 ve Seviye 3 Arasındaki Fark

Şartnamelerde ve müşteri taleplerinde en sık karşılaşılan iki seviyenin farkı, sürecin kime ait olduğudur.

Seviye 2: Yönetilen Süreç

Her proje kendi planını yapar, ilerlemesini izler ve iş ürünlerini kontrol altında tutar. Değerlendirici her süreç için performansın yönetildiğini ve iş ürünlerinin yönetildiğini gösteren kanıt arar. Projeler birbirinden farklı yöntemler kullanabilir.

Seviye 3: Yerleşik Süreç

Şirketin tanımlı standart süreçleri vardır ve her proje bu standart süreci belirli kurallara göre uyarlayarak kullanır. Süreç varlıkları ortak bir kütüphanede tutulur, süreç performansına ilişkin veri toplanır ve standart süreç bu verilere göre iyileştirilir. Seviye 3, proje ekibinin ötesinde kurumsal bir süreç sahipliği gerektirir.

Üst seviyelerde süreçlerin nicel olarak yönetilmesi (seviye 4) ve sürekli en iyilenmesi (seviye 5) beklenir. Bir sürecin belirli bir seviyeye ulaşması için o seviyenin özelliklerinin büyük ölçüde, alt seviyelerin özelliklerinin ise tam olarak karşılanması gerekir.

İstanbul’da ISO 15504 Belgesi Nasıl Alınır?

Hedefin belirlenmesi: Hangi seviye, hangi süreçler ve organizasyonun hangi birimi için belge alınacağı netleştirilir.
Mevcut durum değerlendirmesi: Yürüyen projelerdeki uygulamalar hedef seviyenin gerekleriyle karşılaştırılır.
Süreç tanımlarının hazırlanması ya da güncellenmesi: Şirketin gerçek çalışma biçimini anlatan, gereğinden ağır olmayan tanımlar yazılır.
Araçların sürece bağlanması: Görev takip, sürüm kontrol, sürekli bütünleştirme ve test araçlarındaki kayıtların hangi süreç kanıtını oluşturduğu eşleştirilir.
Pilot projelerde uygulama: Süreçler seçilen projelerde uygulanır ve kanıt birikir.
Ön değerlendirme: Eksikler resmî değerlendirmeden önce belirlenir ve kapatılır.
Resmî değerlendirme: Değerlendirici ekip dokümanları inceler, proje yöneticileri, geliştiriciler ve test ekibiyle görüşür, her süreç özelliğini derecelendirir.
Raporlama ve belge: Sonuçlar raporlanır; hedef seviye karşılanmışsa belge düzenlenir.

Çevik Ekipler ve ISO 15504

İstanbul’daki yazılım şirketlerinin büyük bölümü çevik yöntemlerle çalışır ve en sık sorulan soru bu yöntemlerin standartla bağdaşıp bağdaşmadığıdır. Standart belirli bir geliştirme modeli şart koşmaz; sonuçlara ve kanıtlara bakar. Çevik uygulamaların karşılıkları şöyledir:

İş listesi ve kullanıcı hikâyeleri: Gereksinim analizi ve gereksinim yönetimi kanıtı.
Sprint planlama ve günlük toplantılar: Proje planlama ve izleme kanıtı.
Kabul kriterleri ve tamamlanma tanımı: Doğrulama ve kalite güvence kanıtı.
Kod incelemeleri ve birleştirme istekleri: Gözden geçirme kanıtı.
Otomatik derleme ve test hatları: Bütünleştirme, test ve konfigürasyon yönetimi kanıtı.
Sprint değerlendirme toplantıları: Süreç iyileştirme kanıtı.

Eksik kalan nokta çoğu zaman bu uygulamaların yazılı bir kurala bağlanmamış olması ve kayıtların tutarlı tutulmamasıdır. Çözüm ağır dokümantasyon değil, mevcut araçlardaki kayıtların disipline edilmesidir.

İstanbul ISO 15504 Belgesi Fiyatını Ne Belirler?

Maliyeti hedeflenen seviye, kapsamdaki süreç sayısı, yazılım ekibinin büyüklüğü, değerlendirilecek proje sayısı ve hazırlık için gereken destek belirler. Seviye 3, kuruluş düzeyindeki süreçleri de kapsadığı için daha uzun bir değerlendirme gerektirir.

Şartname akreditasyonlu belge istiyorsa belgelendirme kuruluşunun kapsamı doğrulanmalıdır; adımları TÜRKAK akredite kuruluş arama rehberimizde gösterdik. Şirketinize özel değerlendirme için fiyat teklifi formunu doldurabilirsiniz.

ISO 15504 ile Birlikte Planlanan Belgeler

Kurumsal müşteriler ve ihale şartnameleri süreç olgunluğunu çoğu zaman diğer belgelerle birlikte ister. Bilgi güvenliği için İstanbul ISO 27001 belgesi, kalite yönetimi için İstanbul ISO 9001 belgesi, BT hizmet yönetimi için ISO 20000-1 en sık eşlik eden belgelerdir.

Doküman kontrolü, iç tetkik, eğitim ve düzeltici faaliyet gibi ortak unsurlar bir kez kurulup hepsinde kullanılabilir. Yazılım şirketleri için güvenlik tarafındaki uygulama notlarını yazılım ve e-ticaret firmaları için ISO 27001 rehberi yazımızda bulabilirsiniz.

Nobel Belgelendirme İstanbul’daki Yazılım Şirketlerine Nasıl Destek Olur?

Nobel Belgelendirme olarak İstanbul’daki yazılım şirketleriyle süreç tanımlarının hazırlanmasından ön değerlendirmeye, değerlendirme planlamasından belge sürecine kadar her aşamada firmaların yanında yer alıyoruz.

Çalışmalar büyük ölçüde uzaktan yürütülür; proje ekipleriyle görüşmeler ve ön değerlendirme şirketin adresinde ya da çevrim içi yapılır. Ankara’daki kamu ihalelerine yönelik ayrıntılar için Ankara ISO 15504 belgesi yazımıza bakabilirsiniz.

İstanbul ISO 15504 Belgesi Hakkında Sık Sorulan Sorular

ISO 15504 belgesi yalnızca kamu ihaleleri için mi gereklidir?

Hayır. Kamu ihalelerinde en sık istenen belgelerden biridir, ancak finans, telekom ve otomotiv gibi sektörlerde kurumsal müşteriler de tedarikçilerinden süreç olgunluğu kanıtı ister.

Değerlendirme için kaç proje gerekir?

Sayı, kapsamdaki süreçlere ve şirketin büyüklüğüne göre değerlendirme planında belirlenir. Önemli olan, seçilen projelerin kapsamdaki tüm süreçler için yeterli kanıt sunacak aşamaya gelmiş olmasıdır.

Tüm şirket yerine tek bir ekip için belge alınabilir mi?

Evet. Değerlendirme kapsamı bir organizasyon birimiyle sınırlandırılabilir. Belgede kapsam açıkça yazılır; ihale ya da müşteri talebinin bu kapsamla örtüşmesi gerekir.

ISO 9001 belgesi olan yazılım şirketi için ISO 15504 kolaylaşır mı?

Evet. Doküman kontrolü, iç tetkik, eğitim ve düzeltici faaliyet altyapısı hazırdır. ISO 15504 buna ek olarak mühendislik ve proje yönetimi süreçlerinin proje düzeyinde kanıtlarını ister.

ISO 15504 belgesinin geçerlilik süresi nedir?

Geçerlilik süresi ve ara değerlendirme sıklığı belgelendirme kuruluşunun şemasına göre belirlenir ve belgenin üzerinde yazar. Şartnameler belgenin ihale tarihinde geçerli olmasını ister.

Sonuç

İstanbul’da ISO 15504 belgesi, kamuya ve düzenlemeye tabi sektörlere yazılım satan şirketler için süreç olgunluğunun kabul gören kanıtıdır. Çevik çalışan ekipler de mevcut uygulamalarını tutarlı kayıtlarla destekleyerek hedef seviyeye ulaşabilir. Hedef seviyenizi ve kapsamınızı birlikte belirlemek için bizimle iletişime geçebilirsiniz.